Basiselektronica Labo's

Laurent Segers - lasegers@vub.ac.be

Yannick Verbelen - yannick.verbelen@vub.ac.be

Demo over condensatoren

Tijdens de laatste labo's van het vak wordt aangetoond op welke wijze condensatoren voor minder aangename situaties kunnen zorgen indien deze verkeerd gebruikt worden. In onderstaand filmpje wordt het ontploffen van een condensator gedemonstreerd.

Met dank aan Thibeaux Lecrenier voor deze opname.

Overzicht

Het studiedeel Basiselektronica bestaat uit een deel theorie (hoorcollege) en 5 labosessies. In deze labosessies (practica) maak je kennis met de basisconcepten van Elektronica: weerstanden, diodes, LED's, verschillende types transistors, oscillators e.d. Aan de hand van eenvoudige laboproeven leer je de componenten en hun eigenschappen kennen. Je verwerft ook inzicht in het gebruik ervan via enkele reële toepassingen die gaandeweg complexer worden.

De inhoud van Basiselektronica is een vereiste voor het Wekkerproject en het Ontwerpproject.

De labosessies

De labosessies komen grosso modo overeen met de 5 onderwerpen die zullen behandeld worden:

  • Weerstanden en de Wet van Ohm;
  • Diodes en LED's;
  • MOSFET's en JFET's;
  • Bipolaire junctietransistors;
  • Oscillators.
In de practica Basiselektronica ligt de nadruk vooral op componentniveau: je bestudeert nieuwe componenten via proefopstellingen, of in eenvoudige schakelingen. Je leert ook enkele elektronische basistechnieken: hoe je met een multimeter of oscilloscoop moet werken, hoe een labovoeding werkt, hoe je schakelingen kan prototypen op breadboard, hoe je fouten kan debuggen, hoe je het gedrag van onbekende componenten kan achterhalen, enz.

Voorbereiding

De labosessies zijn erg beperkt in tijd, en je zal je dus grondig moeten voorbereiden om alle experimenten binnen de voorziene tijd af te krijgen. Hiervoor overloop je op voorhand de labonota's en fris je de corresponderende theoriehoofdstukken op. Een papieren exemplaar van de labonota's is aan te bevelen omdat je er gemakkelijk aantekeningen in kan maken. Ze zijn te koop bij de cursusdienst.

Fouten in de labonota's kunnen gerapporteerd worden aan mr. Verbelen via e-mail of via een private message op Slack (zie hieronder).

Tijdens de labosessies zal je werken met geavanceerde en dus dure toestellen, die kunnen beschadigd geraken door onoordeelkundig gebruik. Als de toezichthoudende laboverantwoordelijke merkt dat je onvoldoende voorbereid bent en daardoor het materiaal, jezelf of je medestudenten in gevaar brengt, dan kan hij/zij je voor die sessie uit het labo verbannen. Dit heeft een 0 tot gevolg voor die labosessie. Bij herhaling kan beslist worden om je definitief uit te sluiten uit het labo waardoor je niet meer kan slagen voor het vak Basiselektronica.

Toegang tot het labo

Buiten de ingeplande labosessies kan je ook op andere tijdstippen in het labo terecht om experimenten af te werken indien nodig. Wanneer de deur van het labo open staat kan je vrij binnen en gebruik maken van de infrastructuur en het materiaal.

Als het elektronicalabo niet toegankelijk is, dan kan je ook terecht in het fablab waar eveneens de nodige uitrusting (weerstanden, diodes, transistors e.d.) aanwezig zijn.

Materiaal

De voorziene labosessies zijn te kort om de belangrijkste gereedschappen van een elektronisch ingenieur (breadboard, multimeter, ...) grondig te leren kennen. Daarom wordt er van je verwacht dat je je eigen multimeter en breadboards aanschaft zodat je er ook thuis mee kan verder experimenteren. De volledige lijst aan materiaal dat je moet aankopen vind je in de labonota's in hoofdstuk 1. Dit materiaal zal je ook nodig hebben voor andere vakken zoals Ingenieursvaardigheden, Ontwerpproject, enz.

Er wordt van je verwacht dat je je multimeter en breadboard(s) elke labosessie ook meebrengt zodat je er vlot mee leert werken. De laboverantwoordelijke kan je helpen om je multimeter te verkennen en de verschillende functies uit te leggen indien nodig.

Een laptop is eveneens een noodzakelijk werkinstrument dat je zal nodig hebben om datasheets of documentatie op te zoeken. Een tablet met draadloze internettoegang kan eventueel ook volstaan.

Laboregels

Het laboreglement hangt uit in het labo aan de deuren, en wordt verondersteld gekend te zijn. Wie zich er niet aan houdt, zal de toegang to het labo ontzegd worden. De laboregels kunnen hier geraadpleegd worden.

Assistentie en feedback

Als het labo open is, dan kan je steeds terecht bij de toezichthoudende laboverantwoordelijke(n) als je vragen hebt over de inhoud van het vak Basiselektronica. Men zal wel van je verwachten dat je eerst zelf een proging hebt ondernomen om je vragen of problemen op te lossen. Samenwerking met je medestudenten hiervoor wordt aangemoedigd. Voor alle Rapptorlabvakken wordt er gebruik gemaakt van Slack als discussieboard waar je met je vragen terecht kan in het kanaal basiselektronica. Je kan een account aanmaken op Slack met je VUB-e-mailadres. Zie hiervoor ook de Slack-pagina.